تأثیر روش کاربردی گرده‌افشانی تکمیلی بر صفات مورفولوژیکی میوه کیوی رقم هایوارد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رامسر، ایران.

2 محقق پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رامسر، ایران.

10.30466/rip.2023.54462.1257

چکیده

گرده‌افشانی تکمیلی می‌تواند کمیت و کیفیت میوه کیوی را بهبود بخشد. بنابراین، بررسی حاضر به منظور ارزیابی تأثیر روش‌های مختلف گرده‌افشانی تکمیلی بر ویژگی‌های کمی و شاخصه‌های رنگ میوه کیوی رقم هایوارد انجام شد تا مؤثرترین و کاربردی‌ترین روش گرده‌افشانی تکمیلی معرفی شود. در این آزمایش از روش‌های گرده‌افشانی دستی با گرده جمع‌آوری شده از گل‌های نر (توموری) و همچنین روش گرده‌افشانی به صورت محلول‌پاشی با گرده خالص (جمع‌آوری شده از گل‌های پایه نر) و گرده‌افشانی به صورت محلول‌پاشی با گرده ناخالص (جمع‌آوری شده از ورودی لانه زنبورهای عسل در زمان بازشدن گل‌های پایه نر کیوی) استفاده شد. در مقایسه با میوه‌هایی که به صورت طبیعی گرده‌افشانی شده بودند، میوه‌های گرده‌افشانی شده توسط محلول‌پاشی با گرده ناخالص دارای تعداد بذر (16/85 درصد)، طول (8/50 درصد)، قطر (13/40 درصد)، حجم (18/68 درصد)، وزن (14/89 درصد) و ماده خشک (10/23 درصد) بیشتر و در عین حال چگالی (4/64 درصد) کمتری بودند. این امر می‌تواند به دلیل افزایش گرده‌افشانی کامل گل‌ها، تولید بذر بیشتر و افزایش تولید هورمون‌های رشد در داخل میوه باشد که باعث افزایش رشد دیواره تخمدان و در نتیجه رشد میوه شده است. همچنین، میوه‌های گرده‌افشانی شده به روش محلول‌پاشی با گرده ناخالص کمترین میزان شاخصه‌های رنگ L* و a* گوشت میوه (یعنی سبزی بیشتری) را نسبت به سایر میوه‌ها دارا بودند. بر اساس نتایج بررسی حاضر، به عنوان یک روش مؤثر و کاربردی می‌توان گرده‌افشانی تکمیلی به صورت محلول‌پاشی با گرده ناخالص را به منظور افزایش کمیت میوه کیوی رقم هایوارد در زمان برداشت به باغداران کیوی توصیه نمود.

کلیدواژه‌ها


جهان‌پناه، س.، قاسم‌نژاد، م. و ابراهیمی، ی. 1396. اثر گرده‌افشانی تکمیلی بر تشکیل و کیفیت میوه کیوی رقم هایوارد. به زراعی کشاورزی، 19(3): 785-797.
راجی امیرحسینی، ف. 1395. اثر گرده‌افشانی مصنوعی با استفاده از مخلوط خشک دانه گرده بر تشکیل و کیفیت میوه کیوی رقم هایوارد. پایا‌نامه­کارشناسی ارشد. دانشگاه گیلان، دانشکده کشاورزی، گروه علوم باغبانی.
شیری، م.ع. 1394. مطالعه کارآیی زمان محلول‌پاشی کلسیم بر کیفیت و انبارمانی میوه کیوی (Actinidia deliciosa) رقم ’هایوارد‘. رساله دکتری، گروه علوم باغبانی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، 161 ص.
عابدی­قشلاقی، ا.، فرزام، ا.، جوادی­مجدد، د. و داداش‌زاده، ب. 1397. عوامل گرده‌افشان در کیوی‌فروت. نشریه فنی. سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی. مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان. شماره 53767. 16 ص.
عدولی، ب.، قاسمی، م.، عابدی­قشلاقی، ا.، فیفایی، ر. و داداش‌زاد، ب. 1399. اصول باغبانی در پرورش کیوی‌فروت. پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی. معاونت آموزش و ترویج کشاورزی، دفتر شبکه دانش و رسانه‌های ترویجی، به شماره 58497. 180 ص.
Abbate, A.P., Campbell, J.W., Vinson, E.L. and Williams, G.R., 2021. The pollination and fruit quality of two kiwifruit cultivars (Actinidia chinensis var. chinensis ‘AU Golden Sunshine’and ‘AU Gulf Coast Gold’) (Ericales: Actinidiaceae) grown in the southeastern United States. Journal of Economic Entomology, 114(3): 1234-1241.
Borghezan, M., Clauman, A.D., Steinmacher, D.A., Guerra, M.P. and Orth, A.I., 2011. In vitro viability and preservation of pollen grain of kiwi (Actinidia chinensis var. deliciosa (A. Chev.) A. Chev). Crop Breeding and Applied Biotechnology, 11: 338-344.
Broussard, M.A., Goodwin, M., McBrydie, H.M., Evans, L.J. and Pattemore, D.E., 2021. Pollination requirements of kiwifruit (Actinidia chinensis Planch.) differ between cultivars ‘Hayward’and ‘Zesy002’. New Zealand Journal of Crop and Horticultural Science, 49(1): 30-40.
Deng, L., Wang, T., Hu, J., Yang, X., Yao, Y., Jin, Z., Huang, Z., Sun, G., Xiong, B., Liao, L. and Wang, Z., 2022. Effects of pollen sources on fruit set and fruit characteristics of ‘Fengtangli’plum (Prunus salicina Lindl.) based on microscopic and transcriptomic analysis. International Journal of Molecular Sciences, 23(21): 12959.
Gianni, T. and Vania, M., 2018. Artificial pollination in kiwifruit and olive trees. Pollination in Plants, 59-66.
Holman, R.M. and Brubaker, F., 1926. On the longevity of pollen. Oakland, CA, USA: University of California Press, 13: 179-204.
Huang, H. 2016. Kiwifruit: The genus ACTINIDIA. Academic Press, Elsevier Inc. 350 p.
Mokwala, P.W. and Mangena, P. eds., 2018. Pollination in Plants. BoD–Books on Demand, 130 p.
Ouma, G., 2011. Flowering, Pollination, and Fruit set in Fruit Trees. LAP LAMBERT Academic Publishing, 144 p.
Sale, P. R. 1990. Kiwifruit Growing. Wellington, New Zealand. GP Books. 84 p.
Seal, A.G., Dunn, J.K., De Silva, H.N., McGhie, T.K. and Lunken, R.C.M. 2013. Choice of pollen parent affects red flesh colour in seedlings of diploid Actinidia chinensis (kiwifruit). New Zealand Journal of Crop and Horticultural Science, 41(4): 207-218.
Sharafi, Y. and Raina, M. 2021. Effect of boron on pollen attributes in different cultivars of Malus domestica L. National Academy Science Letters, 44: 189-194.
Shiri, M.A., Ghasemnezhad, M., Fatahi Moghadam, J. and Ebrahimi, R. 2016a. Effect of CaC l2 Sprays at Different Fruit Development Stages on Postharvest Keeping Quality of “H ayward” Kiwifruit. Journal of Food Processing and Preservation, 40(4): 624-635.
Shiri, M.A., Ghasemnezhad, M., Fatahi Moghadam, J. and Ebrahimi, R. 2016. Enhancing and maintaining nutritional quality and bioactive compounds of “H ayward” kiwifruit: comparison of the effectiveness of different CaC l2 spraying times. Journal of Food Processing and Preservation, 40(5): 850-862.
Shiri, M.A., Ghasemnezhad, M., Fattahi Moghaddam, J. and Ebrahimi, R. 2014. Fruit growth and sensory evaluation of Hayward kiwifruit in response to preharvest calcium chloride application and orchard location. Agriculturae Conspectus Scientificus, 79(3): 183-189.
Tacconi, G., Michelotti, V., Cacioppo, O. and Vittone, G. 2016. Kiwifruit pollination: The interaction between pollen quality, pollination systems and flowering stage. Journal of Berry Research, 6(4): 417-426.