تأثیر کاربرد اسیدسالیسیلیک بر ارقام زیتون دزفولی و کورونایکی در شرایط تنش خشکی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

2 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ایران.

3 استاد گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ایران.

4 دانشیار گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ایران.

10.30466/rip.2025.55852.1335

چکیده

اسیدسالیسیلیک یک ترکیب فنلی امیدبخش است که به دلیل نقش آن در مقاومت گیاهان به تنش‌های محیطی مختلف مانند خشکی، توجه زیادی را به خود جلب کرده است. بر همین مبنا به منظور بررسی تأثیر محلول‌پاشی اسیدسالیسیلیک (در غلظت‏‏ های صفر، 1 و 3 میلی‌مولار هر 15 روز یکبار) بر برخی خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی نهال‌های دو رقم زیتون (کورونایکی و دزفولی) در شرایط تنش خشکی (آبیاری با فواصل 5، 10 و 15 روز یکبار)، یک آزمایش گلدانی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی و در سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه انجام گرفت. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که با افزایش تنش خشکی پارامتر‌های رشدی شامل ارتفاع نهال، تعداد و سطح برگ در مقایسه با شاهد کاهش و میزان پروتئین‌کل‌، مالون ‌دی‌آلدهید، گلایسین ‌بتائین، فعالیت آنزیم‌های‌ آنتی‌اکسیدانی شامل کاتالاز، آسکور‌بات ‌پراکسیداز و گایاکول‌ پراکسیداز افزایش یافتند. نتایج همچنین نشان داد که سطح برگ، پروتئین ‌کل، فعالیت آنزیم‌های کاتالاز و گایاکول‌ پراکسیداز در رقم دزفولی بیشتر از رقم کورونایکی و ارتفاع نهال، تعداد برگ، محتوی گلایسین بتائین و فعالیت آنزیم آسکور‌بات ‌پراکسیداز در رقم کورونایکی بیشتر از رقم دزفولی بود. کاربرد اسیدسالیسیلیک باعث افزایش ارتفاع نهال و تعداد برگ شد. همچنین کاربرد اسیدسالیسیلیک باعث کاهش مالون‌ دی‌آلدهید و افزایش گلایسین‌ بتائین، پروتئین ‌کل و فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، آسکور‌بات‌ پراکسیداز و گایاکول ‌پراکسیداز گردید. در مجموع یافته‌های پژوهش حاضر نشان داد که رقم دزفولی تحمل بیشتری به خشکی داشته و کاربرد اسیدسالیسلیک توانست اثرات تنش خشکی را کاهش دهد.

کلیدواژه‌ها